"ऋग्वेदः सूक्तं १०.१५२" इत्यस्य संस्करणे भेदः

सम्पादनसारांशरहितः
 
 
{{सायणभाष्यम्|
द्वादशेऽनुवाके चत्वारिंशत्सूक्तानि । तत्र ‘ शासः इत्था ' इति पञ्चर्चं प्रथमं सूक्तं भरद्वाजपुत्रस्य शासनाम्न आर्षमानुष्टुभमैन्द्रम् । अनुक्रान्तं च -- शासः शासो भारद्वाजः । इति । युद्धाय संनद्धं राजानमनेनेक्षेत् ! तथा च सूत्रितम् - ' अथैनमन्वीक्षेताप्रतिरथशाससौपर्णैः ( आश्व. गृ. ३. १२. १३ ) इति ।
 
 
शा॒स इ॒त्था म॒हाँ अ॑स्यमित्रखा॒दो अद्भु॑तः ।
 
न । यस्य । हन्यते । सखा । न । जीयते । कदा । चन ॥१
 
“शासः एतत्संज्ञोऽहम् “इत्था इत्थमनेन वक्ष्यमाण प्रकारेणेन्द्रं स्तौमीति शेषः । हे इन्द्र त्वं “महाँ “असि सर्वेभ्योऽधिको भवसि । “अमित्रखादः अमित्राणां शत्रूणां खादिता विनाशयिता अत एव “अद्भुतः आश्चर्यभूतश्च भवसि । “यस्य इन्र्रस्य “सखा मित्रभूतः पुरुषः “कदा “चन कदाचिदपि “न “हन्यते न हिंस्यते “न “जीयते न च शत्रुभिः पराजितो भवति स त्वं महाँ असीत्यन्वयः।
 
 
 
वृषा । इन्द्रः । पुरः । एतु । नः । सोमऽपाः । अभयम्ऽकरः ॥२
 
“स्वस्तिदाः स्वस्तेरविनाशस्य दाता “विशस्पतिः सर्वस्याः प्रजायाः पालयिता “वृत्रहा वृत्राणां शत्रूणां हन्ता “विमृधः संग्रामकारी “वशी वशीकर्ता “वृषा वर्षिता कामानां “सोमपाः सोमस्य पाता एवंविधः “इन्द्रः “अभयंकरः अभयस्य भयराहित्यस्य कर्ता सन् “नः अस्माकं “पुर “एतु पुरतो गच्छतु ।।
 
 
वि । मन्युम् । इन्द्र । वृत्रऽहन् । अमित्रस्य । अभिऽदासतः ॥३
 
हे इन्द्र “रक्षः राक्षसजातं “वि “जहि विनाशय । “मृधः संग्रामकारिणः शत्रूंश्च “वि जहि । “वृत्रस्य अवरकस्यासुरस्य “हनू कपोलप्रान्तौ “वि “रुज विशेषेण भग्नौ कुरु । हे “वृत्रहन् “इन्द्र “अभिदासतः अस्मानुपक्षयतः “अमित्रस्य शत्रोः “मन्युं क्रोधमपि विनाशय ।।
 
 
‘वि न इन्द्र' इति वैमृधस्य हविषोऽनुवाक्या । सूत्रितं च--- ‘ वि न इन्द्र मृधो जहि मृगो न भीमः कुचरो गिरिष्ठाः ' ( आश्व. श्रौ. २. १०) इति ।।
 
वि न॑ इन्द्र॒ मृधो॑ जहि नी॒चा य॑च्छ पृतन्य॒तः ।
 
यः । अस्मान् । अभिऽदासति । अधरम् । गमय । तमः ॥४
 
हे “इन्द्र “नः अस्माकं “मृधः संग्रामकारिणः शत्रून् “वि “जहि विनाशय । तथा “पृतन्यतः पृतना: सेना आत्मन इच्छतो युयुत्समानानपि “नीचा “यच्छ । नीचीनमवाङ्मुखं यच्छ। गमय । “यः शत्रुः “अस्मान् “अभिदासति अभित उपक्षपयति तम् “अधरं निकृष्टं “तमः अन्धकारं मरणलक्षणं “गमय प्रापय ।।
 
 
 
वि । मन्योः । शर्म । यच्छ । वरीयः । यवय । वधम् ॥५
 
हे इन्द्र “द्विषतः द्वेष्टुः शत्रोः “मनः “अप जहि । “जिज्यासतः अस्माकं वयोहानिमिच्छतश्च “वधं हननसाधनमायुधं च “अप जहि । “मन्योः शत्रुसंबन्धिनः क्रोधाच्चास्मान् रक्ष। “वरीयः उरुतरं “शर्म सुख विशेषेण “यच्छ देहि। “वधं शत्रुकृतं हननं च “यवय अस्मत्तः पृथक्कुरु ॥ ॥१०॥
 
}}
३२,४३३

सम्पादन

"https://sa.wikisource.org/wiki/विशेषः:MobileDiff/196145" इत्यस्माद् प्रतिप्राप्तम्