प्रमुखा विकल्पसूचिः उद्घाट्यताम्
← अध्यायः २७ गणेशपुराणम्/खण्डः १ (उपासना खण्डः)
अध्यायः २८
[[लेखकः :|]]
अध्यायः २९ →

ब्रह्मोवाच ।।
ततो रुक्मांगदोऽपश्यदृषिं वाचक्नविं शुभम् ।
मुकुन्दां तस्य पत्नीं च स्निग्ध मंजुल भाषिणीम् ।। १ ।।
अतिश्रान्तो नरपतिर्नमश्चक्रे उभावपि ।
तस्मिन्मुनौ गते स्नातुं ययाचे नृपसत्तमः ।।२।।
मातुर्मुकुन्दे मे देहि शीतलं जलमुत्तमम् ।
विना जलं मम प्राणा गमिष्यन्ति यमक्षयम् ।। ३ ।।
आकर्ण्य तस्य वाचं सा जगाद मदनातुरा ।
त्वादृशं पुरूषं क्वापि मारादप्यति सुन्दरम् ।।४।।
न देवेषु न नागेषु यक्षगंधर्व पुंजयोः ।
पश्यामि चारु सर्वागं मते मे हृदयं त्वयि ।।५ ।।
अत्यासक्तं त्वदधरामृतपाने च देहि तत् ।
मुनिरुवाच ।।
व्यलीकं स तु श्रुत्वैव श्रान्तत्वाद् भृशदुःखित ।।६ ।।
तिलोत्तमोत्तमां तां स जितेन्द्रिय तया जगौ ।
त्यज प्रौढिं न मे चित्तं पारदार्यं विगर्हिते ।।७।।
विनायक प्रभावेण सक्तं नैवात्र कर्हिचित् ।
न जलं पातुमिच्छामि त्वया दत्तं सुदुष्टया।।८।।
ऋषेराश्रम इत्येवं यातो यास्य इतोऽशुभे ।
तं गन्तुमुद्यतं पाणिं धृत्वा ऽब्रवीवद्धदातुरा ।।९।।
मुकुन्दोवाच ।।
बलात्कारेण योऽन्यस्य स्त्रियं धर्षितुमिच्छति ।
स एव नरकं याति न स्वयं यातितामपि ।। 1.28.१० ।।
कृते त्रेतायुगे ब्रह्मा स्त्रीणां स्वातन्त्र्यमभ्यधात् ।
न करोषि यदा वाक्यं तदा भस्म भविष्यसि ।। ११ ।।
अथवा राज्यविभ्रष्टं करिष्ये वनचारिणम् ।
मुनिरुवाच ।।
इत्युक्त्वा धावमाना सा काममार्गणपीडिता ।। १२ । ।
रभसाऽऽलिंगयामास चुचुम्बे वदनं हठात् ।
ततो रूक्मांगदस्तां तु बलाच्चिक्षेप दूरतः ।। १३ ।।
मूर्छिता पतिता भूमौ रम्भेव मरुता हता ।
उत्थितां तां तदा प्राह परदार विरक्तधीः ।। १४।।
रुक्मांगदो महाभागे मुनिपत्न्यविवेकिनि ।
परपुंसि मनो यस्याः सा वै निरयभाग्भवेत् ।। १५ ।।
न मे मनश्चलेत् क्वापि यदि शुष्येन् महोदधिः ।
एवं निराकृता तेन तं शशाप रुषान्विता ।। १ ६।।
ययाऽहं कष्टमगमं तथा त्वं कुष्ठभाग्भव ।
यतस्ते वज्रात् सारभूतं न च द्रुतम् ।। १७।।
इत्थं वदतीं तां राजा निर्भर्त्स्य बहुधा ततः ।
त्वरया निर्गतस्तस्मादाश्रमाद् भृशदुःखितः ।। १ ८।।
स्वं ददर्श शरीरं स श्वेतं बक शरीरवत् ।
कुष्ठरोगयुतं कान्त्या हीनं च भृश कुत्सितम् ।। १ ९।।
चिन्तार्णवे तदा मग्न इदमाह गजाननम् ।
किमपराद्धं मया तेऽद्य कथमत्रागतोऽ प्यहम् ।।1.28.२० ।।
प्राप्तः कथं नु दुष्टाया मुनिपत्न्या समागमम् ।
त्वया नूनं सिद्धिपते दुष्टाः संवर्धिता भृशम् ।।२ १ ।।
अवताराश्च साधूनां रक्षणाय बिभर्षि हि ।
इयं न नाशिता दुष्टा स्वैरिणी रुपगर्विता ।। २२ ।।
कथं मम शरीरं तत् कांचनस्पर्द्धि सुंदरम् ।
इवामवस्थां संप्राप्तः केन वा दुष्टकर्मणा ।।२३ ।।
तव भक्ति यथा पूर्वं सदा कुर्वे यथाविधि ।
त्वदन्यं नैव शरणं यामि नाथ गजानन ।।२४।।
नेदं शरीरं वक्त्रं वा दर्शयिष्ये जनं प्रति ।
प्रायोपवेशनेनेदं शोषयिष्ये कलेवरम् ।।२५।।
निश्चित्यैवं नरपतिरास न्यग्रोधसन्निधौ ।
भृत्या इतस्ततो धावन्नेक्षन्ते स्म च तं नृपम् ।।२ ६।।
प्रवृत्तायां निशायां च जग्मुः स्वं स्वं निकेतनम् ।
स्वामि सेवकयोर्जाता गतिश्चक्राह्वयोरिव ।। २७।। ( १०८४)
इति श्रीगणेशपुराणे उपासनाखंडे प्रायोपवेशनं नामाष्टाविंशतितमोऽध्यायः ।।२८।।